Eczeem Orthomoleculair

Eczeem is een verzamelnaam voor verschillende huidproblemen waarbij de huid ontstoken, rood en vaak erg jeukerig wordt. De aandoening kan op elke leeftijd voorkomen, van baby’s tot volwassenen.

Veel voorkomende symptomen van eczeem zijn:

• een droge, schilferige huid
• roodheid en irritatie
• intense jeuk of een branderig gevoel
• kleine bultjes of blaasjes met vocht
• gebarsten of ruwe huid
• verandering in de kleur of pigmentatie van de huid

Door de hevige jeuk ontstaat vaak de neiging om te krabben. Hierdoor kan de huid beschadigd raken en kunnen wondjes of infecties ontstaan. Dit kan ervoor zorgen dat de klachten langer aanhouden.

Eczeem is niet besmettelijk, hoewel dit soms wel wordt gedacht.

Eczeem kent meerdere vormen. De meest voorkomende zijn constitutioneel eczeem en contacteczeem.

Constitutioneel eczeem (atopisch eczeem)

Constitutioneel eczeem wordt ook wel atopisch eczeem genoemd en heeft vaak een erfelijke component. Deze vorm kan al op jonge leeftijd ontstaan, soms zelfs in de eerste maanden na de geboorte.

Mensen met deze vorm van eczeem hebben vaak ook aanleg voor andere allergische aandoeningen zoals:

• astma
• hooikoorts
• voedselallergieën
  

Samen worden deze aandoeningen ook wel het atopisch syndroom genoemd.

Contacteczeem

Contacteczeem ontstaat wanneer de huid in aanraking komt met een stof die irritatie of een allergische reactie veroorzaakt.

Er zijn twee soorten:

• Irritatief contacteczeem – veroorzaakt door herhaald contact met irriterende stoffen zoals schoonmaakmiddelen of zeep.
• Allergisch contacteczeem – ontstaat door een allergische reactie op bijvoorbeeld nikkel, parfum of bepaalde cosmetica.
  

Eczeem ontstaat meestal door een combinatie van genetische aanleg en omgevingsfactoren. Vooral bij constitutioneel eczeem speelt het immuunsysteem een belangrijke rol.

Wanneer de huidbarrière verstoord is, kan de huid minder goed vocht vasthouden en wordt deze gevoeliger voor irriterende stoffen en allergenen.

Veel voorkomende triggers zijn bijvoorbeeld:

• warmte of transpiratie
• droge lucht
• bepaalde stoffen zoals wol of acryl
• schoonmaakmiddelen of zeep
• huisstofmijt
• bepaalde voedingsmiddelen

Wanneer de huid reageert op deze prikkels kan het immuunsysteem overactief reageren. Hierbij komen stoffen zoals histamine vrij, die verantwoordelijk zijn voor jeuk en ontsteking.

Een gezonde huid heeft een beschermende barrière die voorkomt dat vocht verloren gaat en schadelijke stoffen de huid binnendringen.

Bij mensen met eczeem is deze barrière vaak verzwakt. Hierdoor kan de huid:

• sneller uitdrogen
• gevoeliger reageren op prikkels
• sneller ontstekingen ontwikkelen
  

Het herstellen en ondersteunen van de huidbarrière is daarom een belangrijk onderdeel van de behandeling van eczeem.

Steeds meer onderzoek wijst op een verband tussen darmgezondheid en huidproblemen. Het darmmicrobioom bestaat uit miljarden bacteriën die een belangrijke rol spelen bij het immuunsysteem.

Bij mensen met eczeem wordt vaak een verminderde diversiteit van darmbacteriën gezien. Dit kan invloed hebben op ontstekingsprocessen in het lichaam.

Bepaalde bacteriën, zoals Bifidobacterium en Lactobacillus, kunnen helpen bij het ondersteunen van een gezonde darmflora en het verminderen van ontstekingsreacties.

Bij sommige mensen kan een voedselallergie of voedselintolerantie bijdragen aan huidklachten zoals eczeem.

Bekende voedingsmiddelen die bij sommige mensen een reactie kunnen uitlokken zijn:

• zuivel
• tarwe of gluten
• eieren
• soja
• pinda’s
• vis en schaaldieren

Het verschilt per persoon welke voedingsmiddelen klachten kunnen veroorzaken. Daarom is het belangrijk om individuele triggers te herkennen.

Bepaalde voedingsmiddelen kunnen ontstekingsprocessen in het lichaam stimuleren en mogelijk eczeemklachten verergeren.

Bewerkte en geraffineerde voeding

Sterk bewerkte voedingsmiddelen bevatten vaak:

• veel suiker
• ongezonde vetten
• voedseladditieven
• kunstmatige kleur- en smaakstoffen

Deze producten leveren weinig voedingsstoffen en kunnen ontstekingsreacties in het lichaam bevorderen.

Te veel omega-6 vetzuren

In het westerse voedingspatroon komen vaak relatief veel omega-6 vetzuren voor en te weinig omega-3. Een verstoorde verhouding kan het immuunsysteem beïnvloeden.

Omega-6 komt veel voor in:

• zonnebloemolie
• maïsolie
• margarine
• bewerkte voedingsmiddelen

Histaminerijke voeding

Histamine is een stof die betrokken is bij allergische reacties. Sommige voedingsmiddelen bevatten veel histamine en kunnen klachten verergeren bij mensen die hier gevoelig voor zijn.

Voorbeelden zijn:

• oude kazen
• alcohol
• chocolade
• tomaten
• spinazie

Een histamine-arm voedingspatroon kan voor sommige mensen verlichting geven.

Naast het vermijden van bepaalde triggers kan een gezond voedingspatroon bijdragen aan het ondersteunen van de huid.

Vers en onbewerkt eten

Een voedingspatroon met verse en onbewerkte producten levert meer belangrijke voedingsstoffen voor de huid, zoals:

• B-vitamines
• vitamine C
• vitamine E
• zink

Deze voedingsstoffen spelen een rol bij huidherstel en bescherming tegen oxidatieve stress.

Probiotica en vezels voor de darmen

Gefermenteerde voeding kan helpen om het darmmicrobioom te ondersteunen.

Voorbeelden zijn:

• zuurkool
• kefir
• kimchi
• miso
• tempeh

Daarnaast zijn vezels belangrijk omdat ze dienen als voeding voor goede darmbacteriën. Vezels vind je onder andere in:

• groenten
• fruit
• noten en zaden
• peulvruchten
• volkoren producten

Omega-3 vetzuren

Omega-3 vetzuren hebben een ontstekingsremmende werking en kunnen bijdragen aan het behoud van een gezonde huid.

Voedingsbronnen zijn:

• vette vis zoals zalm, makreel en sardines
• lijnzaad
• walnoten
• hennepzaad

Ontstekingsremmende voedingsmiddelen

Sommige voedingsmiddelen bevatten antioxidanten die ontstekingsprocessen kunnen helpen verminderen.

Voorbeelden zijn:

• blauwe bessen
• bramen
• kersen
• rode kool
• knoflook
• kurkuma
• gember

Naast voeding kunnen in sommige gevallen voedingssupplementen een ondersteunende rol spelen bij eczeem. Supplementen kunnen helpen om tekorten aan te vullen en bepaalde processen in het lichaam te ondersteunen die belangrijk zijn voor een gezonde huid, zoals het verminderen van ontstekingsreacties en het versterken van de huidbarrière.

Supplementen die regelmatig worden ingezet bij huidproblemen zoals eczeem zijn bijvoorbeeld omega-3 vetzuren, probiotica, vitamine D, zink en gamma-linoleenzuur (GLA) uit bijvoorbeeld teunisbloemolie. Omega-3 vetzuren staan bekend om hun ontstekingsremmende werking, terwijl probiotica kunnen bijdragen aan een gezonde darmflora en een beter functionerend immuunsysteem. Vitamine D en zink spelen daarnaast een rol bij het ondersteunen van het immuunsysteem en het herstel van de huid.

Het gebruik van supplementen kan per persoon verschillen, omdat eczeem vaak meerdere oorzaken heeft. Daarom is het belangrijk om supplementen niet zomaar op eigen initiatief te gebruiken, maar dit te bespreken met een deskundige die kan kijken naar jouw persoonlijke situatie, voeding en leefstijl.